Na planini na kojoj se nalazi jedan od najvećih pašnjaka na Balkanu, o kojoj je snimljen i ovogodišnji dobitnik Velike nagrade žirija za najbolji međunarodni dokumentarni film na Sundance festivalu, “To Hold a Mountain”, u junu će biti organizovano novo izdanje Sinjavina Skyrace, trke koju na taj teren vraća Brano Baltić, jedan od najboljih crnogorskih atletičara i trkača na planinskim stazama.
Sinjavina Skyrace održava se 6. juna, prijave su u toku, a zainteresovani se mogu prijaviti za jednu od dvije distance: Mini Skyrace, trku na 10, odnosno Sinjavina Skyrace, trku na 40 kilometara.
Slična trka, podsjeća Baltić, održavana je i ranije, ali u drugoj organizaciji, a na ovogodišnjem izdanju, učesnike očekuje i potpuno nova ruta.
“Prvi put Sinjavina Skyrace održana je 2019, u organizaciji tadašnje Skyrunning lige Srbija i Crna Gora, zatim je bila u istoj organizaciji 2023. i 2024. godine. Sada je to potpuno druga organizacija, sa potpuno izmijenjenom rutom trke”, kaže Baltić, ujedno i jedan od glavnih “krivaca” što se ta trka vraća u Mojkovac.
Na sličan način, u kalendar se vratila i trka Durmitor Skyrace, koju je ranije organizovao Skyrunning Srbija, a čiju su organizaciju ove godine preuzeli članovi kluba Durmitor Runners. Ta trka održava se početkom septembra.
Govoreći o sportskom događaju na Sinjavini, Baltić za portal Maja.team kaže da je ta trka posebna, jer prolazi preko najvećeg pašnjaka na Balkanu, dijelom staze CT1 (crnogorska transferzala 1), kao i dijelom Nacionalnog parka Durmitor koji se nalazi na mojkovačkoj teritoriji.
“Učesnike očekuju dvije trke, za one sa slabijom kondicijom trka na 10 kilometara, sa 1.000 metara uspona, a za one koji vole prave izazove, glavna trka biće dužine 40 kilometara, sa 2.400 metara uspona”, kaže Baltić.
Cilj trke na 10 kilometara završava se na Zabojskom jezeru, koje je treće najdublje jezero u Crnoj Gori.
“A po mnogima nosi epitet i najljepšeg jezera. To je ujedno i dio distance na 40 kilometara, koja odatle dalje nastavlja do Velikog Pećarca (2.042), zatim se stazom CT1 dolazi do Crkve svetog Vasilija Ostroškog iz 1894. godine, čije je katune knjaz Nikola nakon ratova dodijelio Bjelopavlićima (pola trke)”, pojašnjava Baltić.
Staza dalje nastavlja grebenima odakle se, dodaje on, pruža pogled na Mojkovac prema planinarskom domu Ckara (3.KT), zatim preko Topova gdje je, za vrijeme Mojkovačke bitke, bio položaj crnogorske vojske. Cilj duže distance trke je u centru Mojkovca.
“Najveće sportsko igralište”
Sinjavina leži između kanjona Tare, Jezera drobnjačkih, rijeke Tušine i strana Gornje Morače i Pčinje. Prostire se na dužini od 35 do 40 km i širini od 10 do 15 km. Na njoj se nalazi preko šest vrhova iznad 2.000 metara, od kojih je najviši Babin zub (2.257).
“Sinjavina je okružena sa pet opština: Mojkovac, Kolašin, Žabljak, Šavnik, Danilovgrad. Na Sinjavini su i najveći pašnjaci na Balkanu… tuda prolazi CT1… Jedan od najboljih ultramaratonaca na svijetu Jovica Spajić, kada je ugledao prostranstva Sinjavine, rekao je da je Sinjavina najveće sportsko igralište”, kaže Baltić.
Trka na 40 kilometara prolazi dijelom gdje je sniman dokumentarni film “To Hold a Mountain” (“Planina”). Film govori o životu na Sinjavini i borbi da se na toj planini ne gradi vojni poligon.
Uprkos protivljenju mještana, Vlada Crne Gore donijela je 2019. godine odluku o gradnji vojnog poligona na toj planini. Više od 3.300 građana potpisalo je tada peticiju, kojom su tražili da se Sinjavina proglasi za regionalni park.
“Da tako je, samo trka od 40 kilometara prolazi terenima gdje je sniman dokumentarac ‘To Hold a Mountain’, vjerovatno većina ne zna da je u januaru ove godine na festivalu Sundance Film Festival 2026, upravo taj dokumentarac dobio nagradu Grand Jury Prize (Velika nagrada žirija), gdje je proglašen za najbolje dokumentarce iz cijelog svijeta. Nadamo se da će tako i Sinjavina skyrace iz godine u godinu imati sve veću popularnost”, kaže Baltić.
On dodaje da je i cilj same trke, čiji je jedan od organizatora, zapravo promocija prirodne ljepote Sinjavine.
“Građani su pobijedili političke interese i vojne poligone, a sada trkači neka pobijede prostranstva Sinjavine”, poručuje on.
Na pitanje kako sport i događaji poput ovog mogu doprinijeti zaštiti prirode, Baltić kaže da je dovoljno da ne ponesu ništa osim uspomena i da ne ostave za sobom ništa, osim otiska stopala.
Organizatori Sinjavina Skyrace su Opština i Turistička organizacija Mojkovac, i Planinarsko-sportski klub “Brskovo”.
“TO i Opština Mojkovac daju maksimalni doprinos u održavanju ove manifestacije, kao i planinarski klub ‘Brskovo’, sa svojim članovima koji su uključeni u organizaciju i volontiranje. Takođe, postoji i doprinos u organizaciji od strane ‘bratskih’ sportskih klubova i organizacija iz drugih opština”, poručuje Baltić.
Detalji o trci dostupni su na zvaničnoj stranici. Prijave su u toku, a prema riječima Baltića, učešće su do sada prijavili takmičari sa Balkana, Rusije:
“S obzirom na to da su prijave otvorene i da ima još dosta do samog početka trke, očekuje se između 150 do 200 trkača. Velika trka je namijenjena za spremne takmičare, dok se na kraćoj distanci mogu oprobati svi uzrasti”.
Duža distanca je i ITRA (International Trail Running Association) sertifikovana.
“Nadamo se da će se formirati kroz godinu/dvije i liga, gdje bi ova trka bila jedna od kvalifikacionih za izbor reprezentacije, koja bi predstavljala Crnu Goru na svjetskim i evropskim prvenstvima u planinskom trčanju/skyrunningu”, poručuje Baltić.
FOTO: Privatna arhiva
